Normal hayata kaç gizli vakayla başlayabiliriz?

Aralık ayında Çin’in Vuhan şehrinde ve şehrin merkezindeki Huanan Deniz Ürünleri Pazarı’nda başlayan trajik hikâyenin beşinci ayını sürmekteyiz.

Avrupa şubattan beri alarmda, marttan itibaren kırmızı alarmda; biz de mart ortasından bugüne artan oranda karantinadayız. Kovid-19’dan en ağır darbeyi yiyen ABD, İspanya, İtalya, İngiltere, Fransa, Almanya ve Rusya ile birlikte vaka sayısında ilk gruptayız. Yayılım sayısı son birkaç günde düşme eğilimi gösterse de hepimizi eve kapatacak boyuta ulaştı ve bir süre daha devam edecek. Etmek zorunda da… Aralık ayında hayvan pazarından çıkan iki kişinin -belki de bir- yaymaya başladığı virüs dün bütün dünyada 3.5 milyondan daha fazla kişiye bulaştı, 250 bine yakın kişiyi öldürdü.

Virüsle mücadelenin ana hattı ilaç ve tedavi değil, bütün dünyanın izolasyon ve sosyal mesafe kurallarını titizlikte uygulamasıdır. Beşinci aydayız ve hastalığı önlemede veya hastalıktan sonra tedavide hâlâ farmakolojik bir gelişme sağlanabilmiş değil. İlaç için en iyimser tahminler eylülü işaret ediyor ama biliyoruz ki daha çok zaman alabilir hatta hiçbir zaman tedavi edici ilaç keşfedilemeyebilir.

Normalleşme ve eskiye dönüş için can atan dünyanın ve Türkiye’nin temel sorunu da buradadır. Sadece bir veya iki kişinin taşıdığı virüs kısa sürede bütün dünyayı eve kapatacak kadar yayıldığına göre normalleşmenin ilk günü teorik olarak yeniden aynı riskle karşı karşıyayız demektir. Evet, başlangıçtaki gibi değiliz ve daha tecrübeliyiz. Sorunun büyüklüğünü de biliyoruz, ciddiye alıyoruz. Hayata normale döndüğünde bile insanlar bazı tedbirleri elden bırakmayacak. AVM, restoran, kafe, kıraathane vs. gibi mekanlar açılsa bile eski kalabalığa ulaşamayacak ama normale dönmüş hayatta kişisel izolasyon yetecek mi acaba? Nasıl virüsün kapasitesi ve hatta gücü tam olarak bilinmiyorsa o virüsün hedefindeki insanın davranış karakteri de bilinmiyor. Sosyal ortamlarda herkes aynı titizliği gösteremeyecek ve muhtemelen bir süre sonra dikkatler dağılacak.

Baştan beri izolasyondan, sokağa çıkılmamasından ve mümkün olsaydı bunun en az iki hafta aralıksız uygulanmasından yanayız. Böyle olamasa bile hafta sonu yasaklarıyla hafta içi gönüllü önlemler hayatı yavaşlattı. Birkaç istisna ve birkaç mecburiyet hariç toplum virüsle mücadelede disiplinli davranmayı başardı. Kovid-19’un bilinmezliği insanları defansa çekti…

Şimdi, bayram sonrası normalleşme adımları planlanıyor. Grafiğe bakıldığında muhtemelen o gün geldiğinde günlük vaka sayısı 500’lerde seyredecek. Bir anlamda başladığımız günlere dönmüş olacağız. Ne var ki biz normale dönüyoruz diye rakamların buna boyun eğmesini bekleyemeyiz. Yayılma hızı yüzlü rakamlardayken ve binli, dört binli rakamlara kadar yükselirken sıkı önlemler alarak eğriyi aşağı döndürdük. Ama herkes sokaklara ve işlerine döndüğünde yeniden enfeksiyon ve yayılma riski olacaktır. Bunu sadece bilim adamları değil insanlık tecrübesi de söylüyor.

Şu halde biz de normale dönüş gününe kadar sıkı tedbirlere devam edip serbest gezen virüsü minimuma indirmek zorundayız. Madem bazı bedelleri ödedik, bazı kayıpları yaşadık normale döndüğümüz vaka sayısını indirebileceğimiz minimuma odaklanan son bir sert izolasyonu göze alalım. İki haftalık sokağa çıkma yasağını yapamamamış olmayı telafi için, 19 Mayıs ve Ramazan bayramları boyunca keskin bir yasak düşünülmeli. Böylelikle kısıtlamalar bitip hayat eski akışına döndüğünde tekrar yayılma riski -ki bu her zaman mümkün- yaşandığında, yeni atağı karşılamak ve yönetebilmek mümkün olur.

YORUMLAR (37)
YORUM YAZ
İÇERİK VE ONAY KURALLARI: KARAR Gazetesi yorum sütunları ifade hürriyetinin kullanımı için vardır. Sayfalarımız, temel insan haklarına, hukuka, inanca ve farklı fikirlere saygı temelinde ve demokratik değerler çerçevesinde yazılan yorumlara açıktır. Yorumların içerik ve imla kalitesi gazete kadar okurların da sorumluluğundadır. Hakaret, küfür, rencide edici cümleler veya imalar, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır. Özensizce belirlenmiş kullanıcı adlarıyla gönderilen veya haber ve yazının bağlamının dışında yazılan yorumlar da içeriğine bakılmaksızın onaylanmamaktadır.
37 Yorum
  • misafir / 04.05.2020 22:40

    16.55..bazı eczanelerin dağıtımcılardan maske talep etmeyip maske almayıp cama maske yok diye yazdırıp suçu hükümete atmaya çalıştıkları gerçeği var.ondan maske vermeyen eczaneleri bildirerek vatandaşlık görevimizi yerine getirelim dedim.birde sayıları çok azda olsa bazı vatandaşlara 5 yerine 4 maske veren uyanık eczacılar mı var ya da acemi kalfalar çıraklar mı var eczane çalışanı.eczane sahiplerine duyurmalı.çalışanın değil eczanenizin adı lekelenir.1 maske çaldılar olur adınız.aman dikkaat.

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 16:55

    11:44 gönderildi ama 17 gün sonra. Doğru bir şey mi bu.

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 16:53

    Trollerin zamları da Haziran ayında mı?

    Yanıtla (0) (0)
  • RTE ve şehitler tepesi / 04.05.2020 16:43

    Siirt Valiliği, Pervani ilçesinde keşif ve gözetleme faaliyetleri sırasında 1 kahraman askerimizin mayına basarak şehit olduğunu açıkladı.

    Yanıtla (0) (0)
  • Fikr-i takip / 04.05.2020 15:25

    Parola neydi..hani bir partinin grb bsk.vekili.."Siyasi iktidar dünyanın en doğru işini yapsa biz muhalef edip karşı olmaya devam edeceğiz"Ne kadar ileri görüşlü bir muhalef anlayışı oluşturup,geliştirmişler yıllar öncesinden .... çok büyük ödüllere layık bu kafa...ve bunun adı "muhalefet görevi"oluyor bu kafaya göre Allah şifalar versin.. Salgından sonra bununla ilgili bir "acil bilim kurulu"oluşturulmalı dır. Yoksa toplum sağlığı tehdit altında kalabilir..

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 15:01

    Söylenilene göre az kalmış bitmesine. Kısmet...

    Yanıtla (0) (0)
  • AK-Pak katakulli partisi (!).. / 04.05.2020 14:22

    Dünya'da yardim ettigimiz ülkelerin sayisi devamli degisiyor,sanki Milli Piyango rakamlari gibi,hangisinin dogru oldugunu,olacagini kestiremiyoruz,bir türlü.Rusya'ya ya "Dostum W.Putin'e"yardim etmedik kasten.Moskova'da ziyaretcilerini kapida bekleten,Avrupa'da en pahali dogal gazi Türkiye'ye "kazilayan" 2,5 milyar ($)lik S-400'lerin tamamini teslim etmeyen,teknik kullanimlarini da henüz sakli tutan,"Dostum Putin"e"bizde yardim etmeyerek,Rusya'ya "sari kart" gösterdik,ABD'yle aramizdan "su sizmaz"artik,bu diplomasiyle (!)..

    Yanıtla (0) (0)
  • a.lideri / 04.05.2020 13:37

    Gazte ön sayfadan büyük punto ile başlık atmış:RTE ve hükümetinin yaptığı araç garantili projelerde Türk değil Londra hukuku geçerliymiş.

    Yanıtla (0) (0)
  • başkası konuşur akp yapar / 04.05.2020 13:31

    Gaztede fotolu haber var.Marmara Ray da millet tıkış tıkış binmiş.CHP istanbul işletse RTE laf ederdi.Ama marmara ray ı RTE hükümeti işletiyor.TCCD ye bağlı...

    Yanıtla (0) (0)
  • AK-Pak,katakulli partisi (!).. / 04.05.2020 13:01

    AK trollar gurur duyuyorlar,Türkiye ABD'ye yardim etmis !.Ben söyle bir benzetme yapmak isterim.Türkiye'de asgari ücretle yasamak zorunda,aclik sinirinda olan bir Türk vatandasin,Koc veya Sabanci ailesine yardim etmesi gibi,oldu bu "Show" yardim.. 50 bin ($)lik bu yardim dan medet umuluyor,ABD'den birseyler kopaririz belki, Cok uyanik geciniriz de yine bize kazik atarlar nedense!..

    Yanıtla (0) (0)
  • Mafyavari / 04.05.2020 12:46

    Akp li birileri denizin dibiyle, kimisi kursun dolu kavanozuyla, kimisin uzun namlulu silah fotolarıyla tehditler savururken birilerini sözde korkutmaya çalışarak iktidar nimetlerinden faydalanmaya devam etmek niyetindeler. Bakalım kim işlem yapacak

    Yanıtla (0) (0)
  • Yazarsever / 04.05.2020 12:38

    Yerinde bir yazı

    Yanıtla (0) (0)
  • Fikri-hikaye / 04.05.2020 12:34

    Aç tavuk darı ambarında. Her hastalık konusunda ilk onda yer alıyoruz. Sahtekarlık, hilekarlık , seçim iptali, tokat vs.vs. Aldığınız desteğin hakkını verin olmıyo!!!

    Yanıtla (0) (0)
  • istanbul 2020 / 04.05.2020 11:45

    2 ay evde sabrettik.1 ay daha sabredebiliriz.yeter ki virüs belası defolup gitsin.

    Yanıtla (0) (0)
  • misafir / 04.05.2020 11:44

    o maske yok diyen eczaneleri gerekli mercilere bildirmek vatandaşlık görevinizdir 11.09.bütün eczanelere maskeler gönderilmiştir.yok diyen eczanelerin kötü niyetini araştırın.

    Yanıtla (0) (0)
  • Fikr-i takip / 04.05.2020 11:40

    Dünyadaki gelişmeleri biraz olsun izleyenler, Amerika'ya, Rusya'ya, İngiltere'ye falan baktıklarında Türkiye'nin farkını çok kolayca görebiliyorlar. İşte bu tablo iç siyaseti önümüzdeki döneme farklı boyutlarla taşıyacaktır. Muhalefet olmak,daha çok müzmin,müfrit yani'iktidar dünyanın en doğru işini yapsa karşıyız" diyen okur-yazar-yorumcu,bşk,bşk.vkl,mvkl.grub sözcüsü"gazeteci,tvci,)zorlaşacak ve tutulma oranları muhalefettekileri üzecektir. Söylemedi demeyin sn yorumcular...

    Yanıtla (0) (0)
  • zafer / 04.05.2020 11:09

    Ciddiyete bakar mısınız Mustafa Bey kardeşim dört kişilik ailede bir kişiye bakanlıktan kod geliyor ama mahalledeki hiçbir eczanede maske bulamıyorsunuz...

    Yanıtla (0) (0)
  • Fikr-i takip / 04.05.2020 10:39

    TR nin salgında sergilediği kararlı ve olumlu tablo, siyaseti doğal olarak etkiledi. CB Erdoğan siyasi hayatının en güçlü günlerini yaşıyor. Üstelik bu güçlülük yurt dışı ilişkileri de etkileyecek ölçüde... Türkiye tüm dünyadan yükselen övgü seslerinin hedefinde... Sayısız ülkeye yapılan yardımlar bir yandan, dünyanın çeşitli ülkelerindeki vatandaşların çaresizliğe terk edilmemesi diğer yandan, Türkiye'nin itibarını çok artırdı.Ülkenle gurur duy TR...

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 10:39

    Mısır’da 34 Türkiye’de 85 gazeteci hapiste.

    Yanıtla (0) (0)
  • AK-Pak,katakulli partisi !.. / 04.05.2020 10:38

    Almanya'da yasiyorum, Covid-19 'den vaka sayisi,ölüm sayisi aciklandiginda,aklima hicbir süphe gelmiyor Türkiye'de söylenen ve aciklananlara süpheyle bakiyorum,biliyorum bu iktidar döneminde o kadar cok "katakulli"yasadik,gördük,halen görüyoruz Bu iktidar benim güvenimi sifirladi coktan..

    Yanıtla (0) (0)
  • Fikr-i takip / 04.05.2020 06:39

    Dünya genelinde koronavirüs (Kovid-19) salgını nedeniyle ölenlerin sayısı 240 bini geçti. 'Worldometer' internet sitesine göre, dünya genelinde Kovid-19 nedeniyle hayatını kaybedenlerin sayısı 240 bin 222'ye, vaka sayısı 3 milyon 421 bin 226'yı geçti. Salgın yüzünden bugüne kadar en fazla can kaybı 65 bin782 kişinin hayatını kaybettiği ABD'de görüldü. Bu ülkeyi 29 bin can kaybıyla İtl,28bin ile İng,26 bin ile İsp, 24 bin 594 ile Fr,7 bin765 ile Belç, 6 bin 736 ile Alm,7bin,Brezilya,6 bin156 ile İran,5 bin ile Hol.Muhalif okur-yazar neden listede TR yok diye üzülüyor.Bizde onlara üzülüyoruz.

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 05:57

    Aytaç Yalman’ın ölümü niye saklandı?

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 03:26

    Sağlık bakanı hala bulaşıcı hastalık yazılarak defnedilen kişileri istatistiklere eklemiyor. Bir şeyi gizliyorlarki şehir bazında ölüm rakamları açıklanmıyor. Ağrı’nın köyüne bile ulaşan virüsün büyükşehirlerde kaç kişiye öldürdüğünü bilemiyoruz.

    Yanıtla (0) (0)
  • osman yavuz / 04.05.2020 02:54

    kaybettiklerimizin sayısını az göstermekle ne halkımızı ne dünyayı kandırabiliriz.sn.cahit aral bügün ne kadar saygıyla anılıyorsa sn.fahrettin koca da ilerde aynı şekilde anılacaktır.çinlinin sabrının yettiği yere türkünkü haydi haydi yeter.yeterki halka doğruları anlatalım.

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 02:52

    İki -üç güne zor sabredip saat 00:00 olur olmaz sokağa fırlamalar varken 15 günden, bir aydan bahsetmek çok gerçekçi değil. Keşke kalınabilse. Bir anda bitse.

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 01:56

    On beş gün de çok be. Millet iyice zıvanadan çıkar. Şartsa elmecbur uyacağız da iş aş ne olacak?

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 01:55

    Coronadan her ölüm için birilerinin vebali vardır. Çünkü tüm dünyada yayılırken bizde yok dedikleri ilk vaka 11 Mart'ta görünüyor. 14 günlük kuluçka ve THY gibi cihan şümul bir firmanız varken bize bulaşmaması ne mümkün. Ülkemizde %15i geçmeyen beş vakit namaz kılanların abdestine/temizliğine bağlarsanız olayı, semptomlarını bilmediğiniz bir hastalığa da hazırlığı sadece 3-5 kalem sağlık malzemesini almak olarak görürseniz sonuç bu olur. Bir çok ölüme "doğal ölüm" diyerek ve sonucundan emin olmadığınız testler ile gerçek sonuçları göstermiş olamazsınız. Gizli vaka sayımız çok vesselam.

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 01:52

    Tarim, hayvancilik güvenli bićimde sürdürülürken sehirlerde tam yasak uygulanmaliydi, bi ay! Daha çabuk dönerdik normal hayata! Simdi uzadikca uzayacak! Vahim durum! Dolar firlamis, gida fiyatlari firlamis, issiz kalanlar.. Allah yardimcimiz olsun.. Bunlar olurken köprülere giden onca paralar.. Atatûrk hava limaninin caanim pistlerinin baslarina hastane kurup onca yatirimi hiç etmeler..yazik çok yazik! Allah yardim etsin !

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 01:48

    İkinci dalga bütün dünyanın endişesi. Yazar doğru noktaya işaret ediyor. Haziranda hayat normale döndüğünde yeniden dalga olmazsa büyük bir iş olur. Bütün dünya için.

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 01:41

    En basindan, bizde kovit yok diye diye vakit kaybedildi. iran'da hastalik patlamisken, italya'da patlamisken biz sallandik! Gereksiz böbürlendik! Testleri yapamadik, hazirlik yoktu! Hemen onbes gün tam bir sokaga ćikma yasagini iktidar onca yayilmasi pahasina uygulamadi. Ve iyice yayildi! Bunun vebali büyük! Hem ohalini kendin ilan et, ise de git dediler. Ne kârimiz oldu! Insan sagligi güya üretim için hiçe sayildi. Ne olurdu on bes gün, bir ay her seyi durdursaydik. asgari gida temin edilip kalsaydik toptan evlerde, hastalik minimuma inerdi. Bunca insan ölmezdi. Üç binlerde can kaybi.

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 01:33

    Para yok. Bizi yonetenler hic bir sorunumuzu cozecek onlem almadilar. Suan oleceksekte olelim boyle parasiz olmaz diye dusunuyorum ben. Ya bu dukkanlarin kirlara sigortalari devlet odesin yada acsin sokagi olen olsun isimize bakalim. Yoksa 25 senelik emegimiz cope donecek.

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 01:13

    Hangi parayla?

    Yanıtla (0) (0)
  • KARAR OKURU / 04.05.2020 00:28

    En can alıcı soru ve en gizli korkumuz.

    Yanıtla (0) (0)