Azerbaycan'da dini özgürlükler ve laiklik tartışmalarını yeniden gündeme taşıyan bir karar alındı. Başörtülü öğrencilerin okullara girişinin engellenmesi, bazı başörtülü öğretmenlerin görevlerinden uzaklaştırılması ve yaşanan protestoların ardından bu kez din görevlilerinin devlet memurluğu yapmasına yasak getirildi. Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, 16 Ekim 2026'da kabul edilen yeni Devlet Hizmeti Kanunu'nun uygulanmasına ilişkin kararnameyi 16 Kasım Pazartesi günü imzaladı.
Yeni düzenlemeye göre profesyonel din görevlileri devlet memurluğu kadrolarında görev alamayacak. Başvuru sahiplerinin din görevlisi olup olmadığı da ilgili devlet kurumları tarafından kontrol edilecek.
Saraçhane'deki Aliyev protestosu sonrası gözaltılara MAZLUMDER'den tepki: 'Hukuka aykırıdır'
BAŞÖRTÜLÜ ÖĞRENCİLER OKULLARA ALINMAMIŞ, ÖĞRETMENLER GÖREVDEN UZAKLAŞTIRILMIŞTI
Azerbaycan'da yeni karar, eğitim kurumlarında başörtüsüne yönelik kısıtlamaların büyük tartışmalara neden olmasından yaklaşık bir ay sonra geldi. Azerbaycan Bakanlar Kurulu, 21 Eylül 2026'da öğrencilerin, 6 Ekim'de ise öğretmenlerin kıyafetlerine ilişkin yeni düzenlemeleri kabul etmişti.
Düzenlemelerde doğrudan başörtüsü yasağı ifadesi yer almamasına rağmen okul üniformasının bütünlüğünü bozan ve laik eğitim ilkesiyle bağdaşmadığı belirtilen kıyafetlerin kullanılmasına izin verilmemişti.
12 Ekim'den itibaren bazı okullarda başörtülü kız öğrencilerin derslere alınmadığı, başörtülü öğretmenlerin de okullara girişlerinin engellendiği bildirilmişti.
Bazı öğretmenlerin başörtülerini çıkarmamaları nedeniyle görevlerinden uzaklaştırıldığına ilişkin haberler yayımlanırken, bazı öğretmenlerin ise istifa dilekçesi vererek görevlerinden ayrıldığı aktarılmıştı.
Uygulamalar ülke genelinde protestolara neden olmuştu. Azerbaycan İçişleri Bakanlığı, 12 Ekim'de yalnızca Bakü'de 37 kişinin gözaltına alındığını açıklamıştı.
TÜRKİYE İLE AZERBAYCAN ARASINDA GERİLİME NEDEN OLMUŞTU
Başörtülü öğrenci ve öğretmenlerin okullara alınmaması Türkiye'de de tepkilere yol açmıştı. Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral, başörtülü öğrencilerin eğitim hakkının engellenmesini kabul edilemez olarak değerlendirmiş, AK Partili bazı milletvekilleri de uygulamanın sona erdirilmesi çağrısında bulunmuştu.
Azerbaycan'daki iktidar partisi Yeni Azerbaycan Partisi ise Türkiye'den gelen eleştirileri ülkenin içişlerine müdahale olarak nitelendirmişti.
Tartışmaların ardından Azerbaycan yönetimi, başörtüsü uygulamasına yönelik açıklamaları gerekçe göstererek 31 Türk vatandaşını istenmeyen kişi ilan etmişti.
DİN GÖREVLİLERİNİN MEMURLUK YAPMASI YASAKLANDI
Cumhurbaşkanı Aliyev'in 16 Kasım'da imzaladığı kararnameyle uygulanmasına yönelik düzenlemeleri belirlenen Devlet Hizmeti Kanunu'nun 20.2.8 maddesinde, din görevlileri devlet memurluğu görevlerini üstlenemeyecek kişiler arasında sayıldı. Azerbaycan mevzuatında "din xadimləri" olarak ifade edilen din görevlileri, yeni düzenleme kapsamında kamu yönetimindeki devlet memurluğu kadrolarına atanamayacak.
Yasak, herhangi bir dine mensup bütün vatandaşları değil, mevzuatta din görevlisi statüsünde tanımlanan kişileri kapsıyor.
Erdoğan'dan Türkiye-Azerbaycan ilişkilerine ilişkin açıklama: “Fitnelere rağmen güçleniyoruz”
BAŞVURANLARIN DİN GÖREVLİSİ OLUP OLMADIĞI ARAŞTIRILACAK
Yeni kanuna göre devlet memurluğuna başvuranların din görevlisi statüsünde bulunup bulunmadığı elektronik sistem üzerinden kontrol edilecek. Sorgulamalar Azerbaycan Dini Kurumlarla İş Üzere Devlet Komitesi aracılığıyla gerçekleştirilecek.
Başvuruya ilişkin kontrollerin yedi iş günü içerisinde tamamlanması öngörülüyor.
Kanun ayrıca başka ülke vatandaşlığına sahip kişilerin devlet memurluğuna kabulüne yönelik kısıtlamalar da içeriyor.
İNSAN HAKLARI ÖRGÜTLERİ BAŞÖRTÜSÜ YASAĞINA TEPKİ GÖSTERMİŞTİ
Uluslararası Af Örgütü (Amnesty International), 16 Ekim'de yaptığı açıklamada başörtülü kız öğrencilerin eğitimden uzaklaştırılmasını ayrımcılık olarak nitelendirmişti. Örgüt, laik eğitim ilkesinin dini kıyafetlere yönelik genel bir yasağı haklı göstermediğini belirterek öğrencilerin ve öğretmenlerin okullara dönmesinin sağlanmasını istemişti.
İnsan Hakları İzleme Örgütü de 27 Ekim'de yayımladığı değerlendirmede, başörtülü kız öğrencilerin okullardan geri çevrilmesine ve yasağı protesto edenlerin gözaltına alınmasına dikkat çekmişti.
Başörtüsü nedeniyle eğitim kurumlarında yaşanan tartışmaların ardından din görevlilerinin devlet memurluğunu sınırlandıran yeni düzenleme, Azerbaycan'da devletin dini faaliyetlerle ilişkisine yönelik uygulamalara bir yenisini ekledi.
