Ev hanımları bu haber sonrası çıldıracak. Peş peşe gelen zamlara bir yenisi daha eklendi. Sektör temsilcilerinden gelen son dakika bilgisine göre pirinç fiyatlarına tam yüzde 30 zam yapıldı. Yapılan zam sonrası fiyatlar güncellendi. Vatandaşlar karşılaştığı manzara karşısında şok oldu. Artık evde yemek bile lüks oldu. İşte zam haberinin detayları...
O ÜRÜNE OKKALI ZAM GELDİ
Ekim ayında zamlar peş peşe geldi. Çeltik rekoltesinde herhangi bir kayıp olmamasına rağmen pirinç fiyatları son 2 ayda yüzde 30 arttı. Aynı zamanda Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) çeltikte taban fiyatı yüzde 200’ün üstünde artırması üreticisinde yüksek fiyat beklentisi yarattı. Üreticiler ise fiyatların artacağını düşünerek arzı kısmaya başladı. Yaşanan gelişme sonrası işlenmemiş naturel pirinç fiyatları yüzde 30 arttı.
FİYATI 30 LİRAYA KADAR DAYANDI
Naturel baldo pirinç fiyatı son 2 ay içinde 24,5 liradan 32 liraya yükselirken, Osmancık çeşitlerinde yüzde 15,5, Luna çeşidinde ise yüzde 23,6’lık fiyat artış yaşandı. Sektör temsilcileri yaptıkları açıklamalarda naturel ürün fiyatında artışların yaşanacağı ve bunun ürünlere zam olarak yansıyacağını vurguladı. Öte yandan TMO’nun açıkladığı fiyatın 2 ile 3 lira üstünde yer almasına rağmen çiftçinin elindeki ürünü satmaya yanaşmadığı söylediler.
YENİ ZAMLAR KAPIDA KIŞ ÇETİN GEÇİCEK
TMO tarafından yaratılan beklentinin fiyatlara etki ettiğini söyleyen sektör temsilcileri, “TMO’nun geçen yıla oranla 2 kattan fazla fiyat artışının üstüne artı 1 lira daha vermesi çiftçileri daha fazla beklenti içine soktu. Çiftçi elindeki ürünün ancak yüzde 20’sini sattı. Geri kalanını ise depoya koydu. Bundan dolayı çeltik arzının sınırlı olması, serbest piyasada fiyatların artmasına yol açıyor. Diğer yandan bakliyat grubunda ise en fazla artış yüzde 14,6 ile nohutta yaşanırken, en az artış ise yüzde 10,8 ile kırmızı mercimekte yaşandı” ifadelerini kullandılar.
Sektör temsilcileri her an yeni zamların gelebileceğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Türkiye’de çeltik hasadın yüzde 100’ne yakını yapıldı. Rekoltenin de geçen yılın yaklaşık 1 milyon ton üzerinde gerçekleşmesi bekleniyor. Çeltik üretiminin en çok yapıldığı Trakya Bölgesi’nde çiftçi üretiminin yüzde 20’sini satarken, geri kalanını ise elinde tuttu. Balıkesir Gönen’de ise çiftçi ürününün yüzde 40’ını satarken, yüzde 60’ını da depolarına koydu. Serbest piyasada çeltik fiyatlarının TMO’nun açıkladığı fiyatın 2 ile 3 lira üstünde yer almasına rağmen çiftçinin elindeki ürünü satmaya yanaşmadığı belirtiyor”
ÇİFTÇİLER ENDİŞELİ
Trakya’da bölgede harmanın bittiğini belirten bir çeltik alıcısı, çiftçinin fabrikaya pek mal vermeye yanaşmadığını, kendilerinin de şaşkın olduklarını dile getirdi. Bu yıl fiyatların iyi olduğunu ve devletin verebileceği rakamlar fazlasıyla verdiğini ifade etti. Bir başka çeltik alıcısı ise iki üç yıldan bu yana üreticilerin iyi para kazandığını, ihtiyacı olduğu kadar sattığını söyledi. Şu an fabrikalara giden ürünün miktarı yüzde 20 olarak belirtiliyor. TMO’nun ek 1 lira daha fiyat artışına gitmesi üreticide bir beklenti yarattığını ve herkesin ürününü içeriye attığı aktarılıyor.
Gönen bölgesinde üretimin yüzde 60’a yakını depoya gittiğini belirten bir çeltik alıcısı ise geçen yıl çeltik fiyatının aşırı yükselmesinden dolayı çiftçinin temkinli davrandığını ifade etti. Alıcılar Baldo pirinç fiyatlarının kalitesine göre naturel olarak 30 ile 33 lira arasında fabrikada satıldığına dikkat çekerek, yeterince ürün olduğunu ve çiftçinin biraz ağır davrandığı söyledi.
Çeltik ithalatında şu an yüzde 45’lik gümrük vergisinin bulunduğunu ve bugünkü fiyatlarla dışardan getirilmesinin mümkün olmadığını belirten sektör temsilcileri, gümrük vergisinin yarıya düşürülmesi veya tamamen kaldırılması ile dışarıdan ürün gelebileceğini belirtiyorlar. Temsilciler, şu an gümrük duvarının yüksek olduğunu, kalkması halinde bu durumun değişebileceğini ifade ediyorlar.