Mescid-i Aksa’ya dönük kışkırtmalar, Batı Şeria’da yasadışı işgal ve Filistinlilere zulüm İsrail’e tepkileri artırırken Hamas’ın başlattığı ‘Aksa Tufanı’, barut fıçısına dönen bölgede kıvılcım oldu. Hamas hedeflerine jetlerle bomba yağdıran Tel Aviv, saldırıya karşılığı katliama çevirdi. Savaş ilan eden İsrail Başbakanı Gazzelilerden bölgeyi terk etmelerini istedi. “Tüm gücümüzle saldıracağız” sözlerinden sonra jetler sivil ayırmaksızın bomba yağdırdı.
AKAN KANI DURDURMAK İÇİN AVRUPA HEMEN ETKİLİ ADIMLAR ATSIN
İsrail’in sınıra asker ve zırhlı araç yığınağı yapması da kara harekatı hazırlığı olarak değerlendirildi. İsrail’in, Lübnan Hizbullahı’nın açtığı ateşe karşılık vermesi de yangının yayılması tehlikesini büyüttü. Füzelerin yağdırıldığı savaşta iki taraftan yüzlerce sivil hayatını kaybederken başkentlerin cılız açıklamalarla yetinmesi maşeri vicdanı sızlattı. Akan kanın durdurulması için özellikle Avrupa’nın acil ve sonuç alıcı önlemlerle devreye girmesi gerektiği belirtildi.
JETLER VURUYOR KAN DURMUYOR
İsrail uçakları gece boyunca Gazze Şeridi’nde 150’den fazla hedefi vurdu. Başbakan Netanyahu, operasyonun ‘ilk safhasının’ bittiğini bildirdi. İsrail’de hayatını kaybedenlerin sayısının 600’e çıktığı, Filistin’de ise kayıpların 370’i aştığı duyuruldu. duyuruldu. Yaklaşık 2 milyon kişinin yaşadığı Gazze’de elektrik ve su kesilirken insani trajedi görülmemiş boyuta ulaştı.
Mescid-i Aksa’ya dönük kışkırtmalar, Batı Şeria’da yasadışı işgal ve Filistinlilere yönelik günlük bir rutin halini alan zulüm, suların hiç durulmadığı bir bölge için bile şaşırtan bir şiddet dalgasına yol açtı. Hamas’ın tün dünyayı şaşırtan şekilde cumartesi sabahı başlattığı ‘Aksa Tufanı’ adlı harekat sonrası karşılıklı saldırılar bölgeyi kan gölüne çeviriyor. Hamas hedeflerine jetlerle bomba yağdıran Tel Aviv, saldırıya karşılığı katliam yapma fırsatına dönüştürüyor. ‘Uzun ve zorlu bir savaş’ sözü veren İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun zaten kuşatma altında olan Gazzelilerden bölgeyi terk etmelerini istemesi de katliamın boyutlarının daha da büyüyeceği endişelerine yol açtı.
“Tüm gücümüzle saldıracağız ve Gazze’yi enkaza çevireceğiz” diye Netanyahu’nun sözlerinden sonra savaş jetleri sivil ayırmaksızın bomba yağdırdı. İsrail’in sınıra asker ve zırhlı araç yığınağı yapması da Gazze’yi ele geçirmeye dönük kara harekatı hazırlığı olarak değerlendirildi. Cumartesi yanan kıvılcım tüm bölgeye yayılacak bir yangına dönüşüyor. Zira İsrail’in, kuzey komşusu Lübnan’da faaliyet gösteren Hizbullah da dün savaşa katıldı. Giderek kontrolden çıkan şiddete İslam ülkeleri ve dünyanın ise cılız ‘itidal’ açıklamalarından başka bir tepki vermemesi ise vicdanları sızlattı. Akan kanın durdurulması için özellikle Avrupa’nın acil ve sonuç alıcı önlemlerle devreye girmesi gerektiği belirtildi. Uluslararası alanda ise yine ‘bildik itidal çağrıları’ geldi. Türkiye ve bazı ülkeler, itidal çağrısı yaparken Batı ülkeleri, İsrail’e destek veren açıklamalarda bulundu.
Güney Afrika Cumhuriyeti Uluslararası İlişkiler ve İşbirliği Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, “Yaşanan yeni çatışmalar, Filistin topraklarının yasa dışı işgalinin devam etmesin ve yerleşim yerlerinin genişletilmesinden, Mescid-i Aksa’ya ve Hristiyan kutsal mekanlarına saygısızlıktan ve Filistin halkına yönelik devam eden baskıdan kaynaklandı.” değerlendirmesinde bulunuldu. Pakistan Cumhurbaşkanı Arif Alvi, Filistin ile İsrail arasında tırmanan şiddetin son derece rahatsız edici olduğunu belirterek, daha fazla kan dökülmemesi ve can kaybı yaşanmaması için taraflara itidal çağrısında bulundu.
Afrika Birliği (AfB), İsrail ablukası altındaki Gazze Şeridi’nde ve işgal altında tutulan Batı Şeria’daki saldırılar sonrası giderek tırmanan gerilimin sonlandırılması ve taraflara müzakere çağrısı yaptı. Çin Dışişleri Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, Filistin ile İsrail arasında gerilimin ve şiddetin artmasından “derin endişe duyulduğu” belirtildi. Libya ve Fas, uluslararası topluma İsrail’in ihlallerine son verilmesi ve kanlı çatışmanın durdurulması çağrısında bulundu.
BATI’DAN İSRAİL’E DESTEK AÇIKLAMALARI
İtalya Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, X platformunda, üzerine İsrail bayrağı yansıtılmış Başbakanlık binasının fotoğrafıyla paylaşım yaptı. Fransa Dışişleri Bakanı Catherine Colonna, “Bugün İsrailli, Filistinli, Mısırlı ve Ürdünlü mevkidaşlarımla görüştüm. Hiçbir şey terörü meşrulaştıramaz.” ifadelerini kullandı. Japonya Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, “bir dizi roketin fırlatılması ve Gazze Şeridi’nden İsrail topraklarına sızılmasının” şiddetle kınandığı belirtilerek, hayatını kaybedenlerin ailelerine başsağlığı dileğinde bulunuldu.
Avustralya Başbakanı Anthony Albanese, “Avustralya, bu dönemde dostumuz İsrail’in yanındadır. İsrail’in kendini savunma hakkını tanıyoruz.” ifadelerini kullandı. Kolombiya Cumhurbaşkanı Gustavo Petro, X’den yaptığı paylaşımda, İsrail’in Filistin’e yönelik işgalinin son bulmasını istedi. Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva, İsrailli sivillere yapılan saldırılar karşısında “şok” olduğunu bildirerek, terörün her türlüsünü reddettiklerinin altını bir kez daha çizmek istediklerini belirtti.
Arjantin Devlet Başkanı Alberto Fernandez, X hesabında, “İsrail Devleti’ne karşı işlenen vahşi terör saldırısını güçlü şekilde kınadığımı ifade etmek istiyorum. Bu zor zamanda İsrail’e insani yardıma hazırız.” paylaşımı yaptı. Meksika Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada da Hamas’ın saldırısı kınanarak İsrail halkına ve ailelere taziye dilekleri paylaşıldı. Uruguay, Paraguay, Ekvador ve Peru’dan yapılan açıklamalarda da İsrail’e destek verilerek Hamas’ın eylemleri kınandı. İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT), İsrail ile Filistin arasındaki gerilime ilişkin, “İsrail işgalinin devam etmesi ve uluslararası meşru kararlara uyulmamasının bölgedeki istikrarsızlığın temel nedeni olduğu” değerlendirmesinde bulunarak, olaylardan İsrail’i sorumlu tuttu.
Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Charles Michel, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve İngiltere Başbakanı Rishi Sunak saldırıya tepki göstererek İsrail’e destek mesajı yayımlamıştı. Rusya Dışişleri Bakanlığının yazılı açıklamasında, Filistin ve İsrail tarafları ateşkese davet edilerek, gerekli itidallerin uygulanması, kalıcı ve kapsamlı barışın sağlanması için müzakere sürecinin başlatılması çağrısında bulunulmuştu. Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi Sözcüsü Adrienne Watson da Hamas’ı kınayarak İsrail hükümetinin ve halkının yanında olduklarını bildirmişti.
NETANYAHU ‘ÇIKIN’ DEDİ AMA GAZZELİLER NEREYE GİDECEK?
Cumartesi saldırılardan sonra yaptığı ilk açıklamada savaşta olduklarını söyleyen Netanyahu, akşam saatlerinde yaptığı açıklamada İsrail ordusunun Hamas’ın kabiliyetlerinin tamamen yok edilmesi için var gücünü kullanacağını ve “Bu kara gün için intikam alacağını” söyledi. “Hamas’ın saklandığı ve operasyonlarını yürüttüğü her yeri enkaza dönüştüreceğiz” diyen Netanyahu, Gazze’de yaşayan insanlara “Hemen şimdi oradan çıkın” dedi. Ancak Filistinlilerin blokaj altındaki Gazze’den çıkmaları için bir yol bulunmuyor. Netanyahu, dünün ilk saatlerinde X platformu üzerinden yaptığı paylaşımda karşı operasyonun “ilk safhasının” bittiğini ve İsrail’in “kendi bölgesindeki Hamas militanlarının çoğunluğunu çıkardığını” ifade etti. Netanyahu, saldırının “tereddütsüz” devam edeceğini belirtti.
İsrail Başbakanlık Basın Ofisinden dün yapılan açıklamaya göre Başbakan Binyamin Netanyahu, Savunma Bakanı Yoav Gallant, Genelkurmay Başkanı Herzi Halevi, diğer istihbarat ve güvenlik üst düzey yetkilileri güvenlik oturumu düzenledi. Oturumun ardından ülkede “savaş hali” ilan edildiği ve büyük askeri eyleme geçilmesinin onaylandığı kaydedildi. Netanyahu, dün sabah “Hamas militanlarını kendi bölgelerinden çoğunlukla ittiklerini” söyledi. Aynı saatlerde İsrail’in güneyinde İsrail kuvvetleri ile Hamas arasındaki çatışmalar ise sürüyordu.
BATI ŞERİA DA BARİYERLE ÇEVRİLDİ 24 YERLEŞİM TAHLİYE EDİLDİ
İsrail ordusu, işgal altındaki Batı Şeria’da şehirlerin etrafını bariyerlerle kapattı. Yerel kaynaklardan alınan bilgiye göre, İsrail ordusu Batı Şeria’daki kentlerin girişlerine toprak, beton, demir bariyerler kurarak, şehirler arasındaki bağlantıları kesti. İsrail ordusunun çeşitli bölgelerde ek askeri kontrol noktaları oluşturduğu, bu noktalara yaklaşmaya çalışan araçlara ateş açtığı aktarıldı. İşgal altındaki Batı Şeria ile Doğu Kudüs’teki Filistinliler, İsrail’in Gazze Şeridi’ne saldırılarına tepki için kepenk indirmişti. Batı Şeria’da bankaların da kapılarını kapattığı ilköğretim ve üniversitelerde eğitime ara verildiği belirtilmişti. Bu arada İsrail ordusu, Gazze Şeridi yakınında boşaltılan yerleşim birimi sayısının 24’e yükseldiğini duyurdu. İsrail ordusu, çatışmaların yaşandığı ülkenin güneyindeki güvenlik durumu hakkında açıklama yaptı.
ÖLEN İSRAİLLİ SAYISI 600
İsrail Sağlık Bakanlığı, Filistinli unsurların Gazze Şeridi’nden düzenlediği saldırılarda ölen İsrailli sayısının 600’e yükseldiğini duyurdu. Açıklamada, dünden bu yana yaşanan saldırılarda, en az 100 İsraillinin de kaçırıldığı ve 2 bin kişinin de yaralandığı kaydedildi. İsrail Ordu Sözcüsü Daniel Hagari, Gazze Şeridi’ne yönelik saldırılarda şu ana kadar 400 Hamas mensubunun öldürüldüğünü söyledi. İsrail basınında ise, abluka altındaki Gazze Şeridi’nden saldırıların başlamasından bu yana yaklaşık 750 İsraillinin kayıp olduğu belirtildi. The Jerusalem Post gazetesinin haberinde resmi olmayan raporların 750 İsraillinin kayıp olduğunu ortaya koyduğuna dikkat çekilirken, daha fazla ayrıntıya yer verilmedi. Diğer yandan İsrail’in abluka altındaki Gazze’ye saldırılarında hayatını kaybedenlerin sayısının 256’ya ulaştığı bildirildi. Gazze’deki Sağlık Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada ise İsrail’in Gazze’ye saldırılarında en az 370 kişinin yaşamını yitirdiği, 121’i çocuk 1788 kişinin yaralandığı belirtildi.
SAVAŞ ATEŞİ LÜBNAN SINIRINA DA YAYILDI
İsrail ordusu, dün bölgeden açılan ateşe karşılık olarak Lübnan’ın güneyini vurduğunu duyurdu. Lübnan’daki Hizbullah Hareketi de, İsrail sınırındaki askeri noktalara yapılan saldırıyı üstlendiklerini duyurdu. Açıklamada, Hizbullah’ın, Lübnan’a ait ancak İsrail işgali altında olan Kefr Şuba’daki 3 askeri noktaya yönelik saldırıyı üstlendiği ifade edildi. Ayrıca saldırının çok sayıda topçu atışı ve roketle gerçekleştirildiği kaydedildi. Hizbullah, bu saldırıyı “Filistin direnişi ve halkıyla dayanışma içinde” gerçekleştirdiğini de belirtti. Lübnan’daki Hizbullah Yürütme Konseyi Başkanı Haşim Safiyuddin, Hamas’ın İsrail’e yönelik saldırılarında “tarafsız olmadıklarını” söyledi.
Hizbullah yetkilisi, “sorumluluğun, ümmetin tarafsız kalmamasını gerektirdiğine” işaret etti. İsrail, dün akşam Lübnan’ın güneyindeki Kefr Şuba Çiftlikleri ve Kefr Şuba Tepeleri’ne yönelik topçu atışlarına yeniden başladı. Öte yandan İsrail Haartez gazetesinden geçilen haberde, İsrail’in kuzeydeki Lübnan sınırı yakınında bulunan Safed kentinde Patriot Hava Savunma Sistemi’ni aktif hale getirip ateşlediği kaydedildi. Birleşmiş Milletler Lübnan Geçici Barış Gücü (UNIFIL), Lübnan ile İsrail sınırında yaşanan gerginliğin daha da artmaması için taraflara itidal çağrısı yaptı.
ELEKTRİKTEN SONRA AKARYAKIT VE MAL TEDARİKİ DE DURDU
İsrail, Hamas’ın başlattığı “Aksa Tufanı” isimli saldırının ardından, Gazze’ye akaryakıt ve mal girişini durdurma kararı aldı. İsrail Enerji Bakanı Yisrael Katz de daha önce abluka altındaki Gazze Şeridi’ne sağlanan elektriğin kesilmesi talimatı vermişti. İşgal altındaki Batı Şeria ile Doğu Kudüs’teki Filistinliler, İsrail’in Gazze Şeridi’ne saldırılarına tepki için kepenk indirdi. Yerel kaynaklar ise Batı Şeria’da bankaların da kapılarını kapattığını, sokaklardaki hareketliliğin azaldığını aktardı. Öte yandan Filistin Eğitim Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, ilköğretim ve üniversitelerde eğitime ara verildiği bildirildi. Filistin, Arap Birliğini İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik saldırılarını görüşmek üzere acilen toplanmaya çağırdı. Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas da Gazze’de su, elektrik ve gıda malzemeleri başta olmak üzere hayati önem taşıyan kaynakların kesilmesinden İsrail’in sorumlu olduğunu belirtti. Filistin lideri, ayrıca uluslararası toplumu Gazze’ye acil insani yardıma çağırdı.